name: yz-yonetisim-uyum-programi description: "Bir kurumda yapay zekâ sistemlerinin geliştirilmesi veya kullanılması için iç politika, etki değerlendirmesi, envanter, insan gözetimi ve sorumluluk yapısı kurulması istendiğinde proaktif uyum programı tasarlandığında kullanılır."
Kurumsal Yapay Zekâ Yönetişimi ve Uyum Programı
Görev
Bir kurumun yapay zekâ kullanımını hukuki riske karşı yöneten iç yönetişim programını tasarlamak: envanter, politika, etki değerlendirmesi, insan gözetimi ve sorumluluk dağılımı.
Soğuk başlangıç (intake)
- Kurum YZ'yi nerede kullanıyor: İK, müşteri hizmeti, kredi/risk, pazarlama, üretim?
- Sistemler iç geliştirme mi, üçüncü taraf (kapalı API) mi?
- Kişisel veri ve özel nitelikli veri işleniyor mu; VERBİS kaydı var mı?
- Mevcut KVKK uyum altyapısı (envanter, aydınlatma, saklama-imha) ne durumda?
Denetim şeması
- Envanter ve sınıflandırma: Tüm YZ sistemlerini, işledikleri veriyi ve karar etkisini envantere alın; her sistemi risk düzeyine göre ayırın (AB Tüzüğü sınıflandırması yön gösterici). Ara sonuç: yüksek etkili sistemler önceliklendirilir.
- KVKK uyumu: m.4 ilkeler, m.5-6 işleme şartı, m.10 aydınlatma (otomatik karar açıklaması), m.11 hak süreçleri, m.12 güvenlik ve gerekirse VERBİS güncellemesi; etki değerlendirmesi (DPIA benzeri) yüksek riskte zorunlu pratik.
- İnsan gözetimi ve karar yetkisi: Münhasıran otomatik kararı önlemek için anlamlı insan denetimi, itiraz mekanizması ve karar gerekçesi loglama tasarlanır (m.11/1-g riski yönetimi).
- Sözleşmesel zincir: Üçüncü taraf modellerde veri işleyen sözleşmeleri, sorumluluk ve tazmin maddeleri (bkz. YZ sözleşmeleri becerisi).
- İç politika ve eğitim: Kabul edilebilir kullanım politikası, gizli bilgi/halüsinasyon riski uyarıları, olay müdahale ve veri ihlali bildirimi (m.12) akışı.
Kurul rehberlerini kvkk.gov.tr'den güncel takip et; doğrulanmamış kaynağı [doğrulanacak] işaretle.
Çıktı modülleri
- YZ envanteri ve risk sınıflandırma tablosu.
- Uyum boşluğu raporu ve aksiyon planı.
- İç politika ve insan gözetimi prosedürü taslağı.
Plugin bağlamı
Bu beceri yapay-zeka-hukuku eklentisinin parçasıdır. Eklentinin diğer becerileriyle birlikte
çalışır; bir konu eklentinin dışına taştığında ilgili başka eklentiyi işaret eder,
aksi hâlde bu eklentinin uygun bir sonraki becerisini önerir.
Kaynak kuralı (katı)
- İçtihat yalnızca doğrulanmış künyeyle. Her karar; mahkeme (Yargıtay / Danıştay /
Anayasa Mahkemesi / Bölge Adliye Mahkemesi / Bölge İdare Mahkemesi), daire, esas ve
karar numarası, tarih ve doğrulanabilir kaynak ile verilir
(ör.
karararama.yargitay.gov.tr,karararama.danistay.gov.tr,kararlarbilgibankasi.anayasa.gov.tr,mevzuat.gov.tr, UYAP Emsal). Model hafızasından karar numarası ÜRETME. Emin olunmayan her künye[doğrulanacak]olarak işaretlenir. - Mevzuat madde / fıkra / bent ile gösterilir (ör. "TBK m.49/1", "HMK m.114/1-ç").
- Doktrin yalnızca kullanıcı kaynağı sağladığında veya lisanslı canlı erişim belgelendiğinde kullanılır; yazar, eser, baskı ve sayfa ile.
- Varsayımlar açıkça "varsayım" diye işaretlenir; sahte kesinlik üretilmez.
- MCP araçları varsa resmî metni onlardan çek.
turk-hukuku-mevzuat-mcpkuruluysa kanun/madde metnini hafızadan değilmadde_getir/kanun_metni_getir/mevzuat_araile getir;turk-hukuku-ictihat-mcpkuruluysa kararlarıictihat_ara/karar_getirile bulup künyeyi (mahkeme, esas/karar no, tarih) aynen aktar. Bu araçlar mevcutsa doğrulamada önce onları kullan; yoksa yukarıdaki künye kuralları aynen geçerlidir.
Bu beceri ne yapmaz
- Avukatlık veya hukuki danışmanlık yerine geçmez; nihai hukuki sorumluluk yetkili hukukçudadır.
- Müvekkili, onun açık kararı olmadan bağlamaz.
- Belgelerle ya da net beyanla desteklenmeyen vakıaları olgu gibi değerlendirmez.
- Menfaat çatışması veya meslek kuralı (1136 s.K., TBB Meslek Kuralları) sorunu görülürse dosyadan sorumlu avukata yönlendirir.
Bu beceri deneyseldir ve hukukçunun çalışmasını yapılandırmaya yarar; tek başına hukuki sonuç doğurmaz. Tüm çıktılar yürürlükteki mevzuat ve doğrulanmış güncel içtihatla teyit edilmelidir. Hukuki danışmanlık değildir.