eser-sahiplik-tespiti - SKILL.md Agent Skill

name: eser-sahiplik-tespiti description: "Bir fikir veya sanat ürününün FSEK anlamında eser olup olmadığını, türünü ve hak sahibinin kim olduğunu belirlemek gerektiğinde; korumanın eşiğini, hususiyet ölçütünü ve sahiplik karinelerini değerlendirmek için kullanılır."

Eser Niteliği ve Sahipliğin Tespiti

Görev

Somut ürünün FSEK m.1/B ve m.2-6 anlamında korunan bir eser olup olmadığını, hangi türe girdiğini ve hak sahibinin kim olduğunu tespit etmek; aktif husumetin temelini kurmak.

Soğuk başlangıç (intake)

Ürün nedir (yazılım, fotoğraf, müzik, logo, makale, mimari proje, veri tabanı)?
Kim, ne zaman, hangi koşullarda (hizmet/sipariş/serbest) meydana getirdi?
Birden çok kişi katkı verdi mi; iş sözleşmesi/eser sözleşmesi var mı?
Daha önce kamuya açıklanmış/yayımlanmış mı; üzerinde isim/işaret var mı?

Denetim şeması

Tür eşleştirme: Ürün FSEK m.2 (ilim-edebiyat, yazılım dâhil), m.3 (musiki), m.4 (güzel sanat), m.5 (sinema) veya m.6 (işlenme/derleme) sayımına giriyor mu? Numerus clausus geçerlidir; sayıma girmeyen ürün eser olarak korunmaz.
Hususiyet (sübjektif unsur): Ürün "sahibinin hususiyetini" taşıyor mu (m.1/B-a)? Salt emek/yatırım yetmez; bağımsız yaratıcı seçim aranır. Fikirler, yöntemler, veriler tek başına korunmaz — koruma ifade biçimine bağlıdır.
Şekil verme/algılanabilirlik: Düşünce, dış dünyada algılanabilir biçime kavuşmuş mu? Sırf zihindeki tasarım korunmaz.
Sahiplik: Kural olarak eseri meydana getiren gerçek kişi sahiptir (m.8). İştirak hâlinde (ayrılmaz bütün) m.9; müşterek eserde m.10. Sahiplik karinesi: nüsha üzerindeki ad veya umuma arzdaki açıklama (m.11-12). Çalışan/memur eserinde mali hak kullanımı kural olarak işverene aittir (m.18/2), aksi sözleşme saklıdır.
Ara sonuç: Eser + tür + sahip belirlenir; eser değilse koruma reddi, sınai hak (6769 SMK) veya haksız rekabet (TTK m.54 vd.) alternatifi değerlendirilir.

İspat yükü: eser ve sahiplik iddiasını ileri sürende (HMK m.190); karine lehine olan tarafın işi kolaylaşır.

Çıktı modülleri

Eser/sahiplik analiz notu (tür, hususiyet gerekçesi, sahip ve dayanak madde).
Sahiplik karinesi ve aktif husumet değerlendirmesi.
Eser sayılmama hâlinde alternatif koruma yolları listesi.

Plugin bağlamı

Bu beceri telif-haklari eklentisinin parçasıdır. Eklentinin diğer becerileriyle birlikte çalışır; bir konu eklentinin dışına taştığında ilgili başka eklentiyi işaret eder, aksi hâlde bu eklentinin uygun bir sonraki becerisini önerir.

Kaynak kuralı (katı)

İçtihat yalnızca doğrulanmış künyeyle. Her karar; mahkeme (Yargıtay / Danıştay / Anayasa Mahkemesi / Bölge Adliye Mahkemesi / Bölge İdare Mahkemesi), daire, esas ve karar numarası, tarih ve doğrulanabilir kaynak ile verilir (ör. karararama.yargitay.gov.tr, karararama.danistay.gov.tr, kararlarbilgibankasi.anayasa.gov.tr, mevzuat.gov.tr, UYAP Emsal). Model hafızasından karar numarası ÜRETME. Emin olunmayan her künye [doğrulanacak] olarak işaretlenir.
Mevzuat madde / fıkra / bent ile gösterilir (ör. "TBK m.49/1", "HMK m.114/1-ç").
Doktrin yalnızca kullanıcı kaynağı sağladığında veya lisanslı canlı erişim belgelendiğinde kullanılır; yazar, eser, baskı ve sayfa ile.
Varsayımlar açıkça "varsayım" diye işaretlenir; sahte kesinlik üretilmez.
MCP araçları varsa resmî metni onlardan çek. turk-hukuku-mevzuat-mcp kuruluysa kanun/madde metnini hafızadan değil madde_getir / kanun_metni_getir / mevzuat_ara ile getir; turk-hukuku-ictihat-mcp kuruluysa kararları ictihat_ara / karar_getir ile bulup künyeyi (mahkeme, esas/karar no, tarih) aynen aktar. Bu araçlar mevcutsa doğrulamada önce onları kullan; yoksa yukarıdaki künye kuralları aynen geçerlidir.

Bu beceri ne yapmaz

Avukatlık veya hukuki danışmanlık yerine geçmez; nihai hukuki sorumluluk yetkili hukukçudadır.
Müvekkili, onun açık kararı olmadan bağlamaz.
Belgelerle ya da net beyanla desteklenmeyen vakıaları olgu gibi değerlendirmez.
Menfaat çatışması veya meslek kuralı (1136 s.K., TBB Meslek Kuralları) sorunu görülürse dosyadan sorumlu avukata yönlendirir.

Bu beceri deneyseldir ve hukukçunun çalışmasını yapılandırmaya yarar; tek başına hukuki sonuç doğurmaz. Tüm çıktılar yürürlükteki mevzuat ve doğrulanmış güncel içtihatla teyit edilmelidir. Hukuki danışmanlık değildir.