name: risk-yonetimi-uyum-savunma-stratejisi description: "Şirket ve yöneticiler için ekonomik suç riskinin haritalanması, etkin pişmanlık-uzlaşma-kamu davasının ertelenmesi gibi seçeneklerin tartılması, kurum içi uyum (MASAK/SPK/vergi) zafiyetlerinin giderilmesi ve genel savunma kurgusu gerektiğinde kullanılır."
Kurumsal Ceza Riski, Uyum ve Savunma Stratejisi
Görev
Şirket ve yöneticilerin ekonomik suç riskini bütüncül haritalamak; soruşturma öncesi uyum tedbirleri ile soruşturma/kovuşturma aşamasındaki savunma ve hafifletme seçeneklerini tartmak.
Soğuk başlangıç (intake)
- Risk hangi başlıkta? (aklama/MASAK, vergi, sermaye piyasası, dolandırıcılık, görev suçları)
- Henüz soruşturma yok mu, var mı, kovuşturmaya mı dönüştü?
- Şirket içinde sorumluluğu kim taşıyor (imza yetkisi, görev dağılımı)?
- Etkin pişmanlık/iade/ödeme penceresi açık mı?
Denetim şeması
- Risk haritası: Her suç tipi için (aklama TCK m.282/5549, vergi VUK m.359, SPK m.106-107, dolandırıcılık m.158, zimmet/rüşvet m.247/252) failin sıfatı, fiil, manevi unsur ve elkoyma/müsadere riski ayrı satırda değerlendirilir.
- Tüzel kişi-gerçek kişi ayrımı: Tüzel kişiye ceza verilmez (TCK m.20/2); risk gerçek kişi yöneticide yoğunlaşır. Görev dağılımı, imza sirküleri ve karar defterleri sorumluluğu kime bağladığını gösterir — savunmada görevin devri/fiili durum ileri sürülür.
- Önleyici uyum: MASAK uyum programı (yükümlüler için), vergi uyumu (e-fatura/karşıt inceleme disiplini), SPK içsel bilgi/işlem yasakları politikası; ihlal tespit edilince düzeltici adım ve gönüllü bildirim seçenekleri tartılır.
- Hafifletme seçenekleri: Etkin pişmanlık (zimmette m.248, rüşvette m.254, malvarlığı suçlarında m.168, aklamada m.282/6), vergi pişmanlığı (VUK m.371) ve ödeme; suç tipine göre zaman penceresi ve indirim oranı farklıdır. Erken iade/ödeme genelde en güçlü kozdur.
- Savunma kurgusu: Suç tipinin bir unsurunu (kast yokluğu, hile yokluğu, öncül suç eksikliği, mütalaa şartı eksikliği) hedef alan ana savunma ekseni seçilir; usul itirazları (görev, yetki, delil yasağı, iddianame iadesi) paralel hazırlanır.
- Ara sonuç: Risk derecesi, sorumluluk taşıyıcısı, uyum boşluğu ve en uygun hafifletme/savunma hattı netleşir.
Çıktı modülleri
- Suç tipi bazlı risk matrisi
- Sorumluluk (yönetici/imza) haritası
- Uyum boşluğu ve düzeltici eylem planı
- Etkin pişmanlık/ödeme senaryo karşılaştırması
- Ana savunma ekseni ve usul itirazları notu
Plugin bağlamı
Bu beceri ekonomik-ceza eklentisinin parçasıdır. Eklentinin diğer becerileriyle birlikte
çalışır; bir konu eklentinin dışına taştığında ilgili başka eklentiyi işaret eder,
aksi hâlde bu eklentinin uygun bir sonraki becerisini önerir.
Kaynak kuralı (katı)
- İçtihat yalnızca doğrulanmış künyeyle. Her karar; mahkeme (Yargıtay / Danıştay /
Anayasa Mahkemesi / Bölge Adliye Mahkemesi / Bölge İdare Mahkemesi), daire, esas ve
karar numarası, tarih ve doğrulanabilir kaynak ile verilir
(ör.
karararama.yargitay.gov.tr,karararama.danistay.gov.tr,kararlarbilgibankasi.anayasa.gov.tr,mevzuat.gov.tr, UYAP Emsal). Model hafızasından karar numarası ÜRETME. Emin olunmayan her künye[doğrulanacak]olarak işaretlenir. - Mevzuat madde / fıkra / bent ile gösterilir (ör. "TBK m.49/1", "HMK m.114/1-ç").
- Doktrin yalnızca kullanıcı kaynağı sağladığında veya lisanslı canlı erişim belgelendiğinde kullanılır; yazar, eser, baskı ve sayfa ile.
- Varsayımlar açıkça "varsayım" diye işaretlenir; sahte kesinlik üretilmez.
- MCP araçları varsa resmî metni onlardan çek.
turk-hukuku-mevzuat-mcpkuruluysa kanun/madde metnini hafızadan değilmadde_getir/kanun_metni_getir/mevzuat_araile getir;turk-hukuku-ictihat-mcpkuruluysa kararlarıictihat_ara/karar_getirile bulup künyeyi (mahkeme, esas/karar no, tarih) aynen aktar. Bu araçlar mevcutsa doğrulamada önce onları kullan; yoksa yukarıdaki künye kuralları aynen geçerlidir.
Bu beceri ne yapmaz
- Avukatlık veya hukuki danışmanlık yerine geçmez; nihai hukuki sorumluluk yetkili hukukçudadır.
- Müvekkili, onun açık kararı olmadan bağlamaz.
- Belgelerle ya da net beyanla desteklenmeyen vakıaları olgu gibi değerlendirmez.
- Menfaat çatışması veya meslek kuralı (1136 s.K., TBB Meslek Kuralları) sorunu görülürse dosyadan sorumlu avukata yönlendirir.
Bu beceri deneyseldir ve hukukçunun çalışmasını yapılandırmaya yarar; tek başına hukuki sonuç doğurmaz. Tüm çıktılar yürürlükteki mevzuat ve doğrulanmış güncel içtihatla teyit edilmelidir. Hukuki danışmanlık değildir.