zaman-yer-bakimindan-uygulama

star 0

Kanunların zaman bakımından uygulanması (lehe kanun) ile yer bakımından uygulanması (Türkiye'de/yurt dışında işlenen suçlar) sorunlarını çözmek gerektiğinde kullanılır.

aydincan By aydincan schedule Updated 6/4/2026

name: zaman-yer-bakimindan-uygulama description: "Kanunların zaman bakımından uygulanması (lehe kanun) ile yer bakımından uygulanması (Türkiye'de/yurt dışında işlenen suçlar) sorunlarını çözmek gerektiğinde kullanılır."

Zaman ve Yer Bakımından Uygulama

Görev

Hangi ceza normunun zaman (lehe kanun) ve yer (mülkilik/şahsilik) bakımından uygulanacağını belirlemek; özellikle suç tarihi ile karar tarihi arasında değişen mevzuatta lehe hükmü saptamak.

Soğuk başlangıç (intake)

  • Suç tarihi ile karar/inceleme tarihi arasında ilgili norm değişti mi?
  • Suç Türkiye'de mi, yurt dışında mı işlendi; fail ve mağdurun vatandaşlığı?
  • İnfaz rejimini etkileyen bir değişiklik var mı?
  • Suç birden çok ülkede mi gerçekleşti (hareket/netice farklı yerlerde mi)?

Denetim şeması

  1. Kanunilik (m.2): İşlendiği zaman kanunda suç sayılmayan fiil cezalandırılamaz; aleyhe kıyas ve geriye yürüme yasaktır.
  2. Lehe kanun (m.7/1-2): Suçun işlendiği ve sonraki zaman dilimlerindeki normlar arasında failin lehine olan uygulanır; kesinleşmiş hükümlerde dahi infazı ve sonuçlarını etkileyen lehe değişiklik gözetilir. Ara sonuç: hangi metin failin lehine?
  3. Karşılaştırma yöntemi: Lehe tespit soyut değil, somut olaya uygulanan sonuç üzerinden yapılır; karma uygulama yapılmaz, bir bütün olarak lehe olan metin seçilir.
  4. Mülkilik (m.8): Türkiye'de işlenen suçlarda Türk kanunu uygulanır; hareket veya netice Türkiye'de gerçekleşmişse suç Türkiye'de işlenmiş sayılır.
  5. Yurt dışında işlenen suçlar (m.9-13): Vatandaş (m.11) ve yabancı (m.12) tarafından işlenen suçlar, koruma ve evrensellik ilkeleri (m.13); yabancı ülkede mahkûmiyetin etkisi ve non bis in idem (m.9).
  6. Cezadan mahsup (m.16): Yurt dışında gözaltı/tutukluluk/hükümlülük sürelerinin mahsubu.

Çıktı modülleri

  • Lehe kanun karşılaştırma tablosu (eski/yeni metin, somut sonuç).
  • Yer bakımından uygulama yetki analizi.
  • Mahsup ve non bis in idem notu.
  • Eksik bilgi ve [doğrulanacak] içtihat ihtiyacı.

Plugin bağlamı

Bu beceri ceza-hukuku-genel eklentisinin parçasıdır. Eklentinin diğer becerileriyle birlikte çalışır; bir konu eklentinin dışına taştığında ilgili başka eklentiyi işaret eder, aksi hâlde bu eklentinin uygun bir sonraki becerisini önerir.

Kaynak kuralı (katı)

  • İçtihat yalnızca doğrulanmış künyeyle. Her karar; mahkeme (Yargıtay / Danıştay / Anayasa Mahkemesi / Bölge Adliye Mahkemesi / Bölge İdare Mahkemesi), daire, esas ve karar numarası, tarih ve doğrulanabilir kaynak ile verilir (ör. karararama.yargitay.gov.tr, karararama.danistay.gov.tr, kararlarbilgibankasi.anayasa.gov.tr, mevzuat.gov.tr, UYAP Emsal). Model hafızasından karar numarası ÜRETME. Emin olunmayan her künye [doğrulanacak] olarak işaretlenir.
  • Mevzuat madde / fıkra / bent ile gösterilir (ör. "TBK m.49/1", "HMK m.114/1-ç").
  • Doktrin yalnızca kullanıcı kaynağı sağladığında veya lisanslı canlı erişim belgelendiğinde kullanılır; yazar, eser, baskı ve sayfa ile.
  • Varsayımlar açıkça "varsayım" diye işaretlenir; sahte kesinlik üretilmez.
  • MCP araçları varsa resmî metni onlardan çek. turk-hukuku-mevzuat-mcp kuruluysa kanun/madde metnini hafızadan değil madde_getir / kanun_metni_getir / mevzuat_ara ile getir; turk-hukuku-ictihat-mcp kuruluysa kararları ictihat_ara / karar_getir ile bulup künyeyi (mahkeme, esas/karar no, tarih) aynen aktar. Bu araçlar mevcutsa doğrulamada önce onları kullan; yoksa yukarıdaki künye kuralları aynen geçerlidir.

Bu beceri ne yapmaz

  • Avukatlık veya hukuki danışmanlık yerine geçmez; nihai hukuki sorumluluk yetkili hukukçudadır.
  • Müvekkili, onun açık kararı olmadan bağlamaz.
  • Belgelerle ya da net beyanla desteklenmeyen vakıaları olgu gibi değerlendirmez.
  • Menfaat çatışması veya meslek kuralı (1136 s.K., TBB Meslek Kuralları) sorunu görülürse dosyadan sorumlu avukata yönlendirir.

Bu beceri deneyseldir ve hukukçunun çalışmasını yapılandırmaya yarar; tek başına hukuki sonuç doğurmaz. Tüm çıktılar yürürlükteki mevzuat ve doğrulanmış güncel içtihatla teyit edilmelidir. Hukuki danışmanlık değildir.

Install via CLI
npx skills add https://github.com/aydincan/turk-hukuku-ve-claude --skill zaman-yer-bakimindan-uygulama
Repository Details
star Stars 0
call_split Forks 0
navigation Branch main
article Path SKILL.md
More from Creator