satis-ayip-zapt - SKILL.md Agent Skill

name: satis-ayip-zapt description: "Satılan malın ayıplı çıkması veya üçüncü kişinin hak iddiasıyla zapt edilmesi halinde alıcının haklarını, ihbar sürelerini ve seçimlik hakları belirlemek gerektiğinde; satıcının sorumluluğunun denetimi için kullanılır."

Satış Sözleşmesi — Ayıptan ve Zapttan Sorumluluk

Görev

Satılanın maddi/hukuki/ekonomik ayıbı veya zaptı halinde alıcının seçimlik haklarını, gözden geçirme-ihbar yüklerini ve zamanaşımını TBK m.207 vd. çerçevesinde denetlemek; ticari satışta TTK m.23 sürelerini ayırmak.

Soğuk başlangıç (intake)

Satım konusu ne (taşınır/taşınmaz, ticari mal mı, tüketici işlemi mi)?
Ayıp mı, zapt mı (üçüncü kişinin üstün hakkı mı)?
Teslim tarihi ve ayıbın fark edildiği/bildirildiği tarih?
Açık mı gizli ayıp; satıcı ayıbı biliyor/ağır kusurlu mu?

Denetim şeması

Ayıbın varlığı (m.219). Lüzumlu vasıfların yokluğu veya değeri/yararı azaltan eksiklik. Satıcı, ayıbı bilmese de sorumlu (m.219/2).
Gözden geçirme ve ihbar (m.223). Alıcı, teslimden sonra imkân bulur bulmaz gözden geçirip ayıbı uygun sürede bildirmeli; aksi halde malı kabul etmiş sayılır. Gizli ayıpta ortaya çıkınca derhal ihbar. Ticari satışta TTK m.23/c: açık ayıp 2 gün, muayene gerektiren gizli ayıp 8 gün.
Seçimlik haklar (m.227). Dönme (sözleşmeden), bedel indirimi, ücretsiz onarım, ayıpsız misli ile değişim; ayrıca genel hükümlere göre tazminat (m.229). Dönme aşırı ise hâkim bedel indirimine hükmedebilir (m.227/4).
Zapttan sorumluluk (m.214-218). Üçüncü kişi üstün hakla malı alırsa tam/kısmi zapt; alıcının davayı satıcıya ihbarı (m.215) ispat ve rücu için kritik. Tam zaptta sözleşme kendiliğinden sona erer (m.217).
İspat yükü. Ayıbın varlığını ve teslim anında mevcudiyetini alıcı; süresinde ihbar edildiğini de alıcı; ayıbın bilinmesine rağmen susulduğunu ileri sürense buna göre ispatlar.
Zamanaşımı (m.231). Teslimden itibaren 2 yıl; taşınmaz yapı eserlerinde 5 yıl. Satıcının ağır kusuru/hile varsa süre işlemez (m.231/2). Ara sonuç: hak ve süre haritası çıkar.

Çıktı modülleri

Ayıp ihbar mektubu taslağı (tarih/içerik unsurlarıyla).
Seçimlik hak ve süre tablosu (adi/ticari ayrımı).
Dava dilekçesi iskeleti (talep sonucu + dayanak madde).

Plugin bağlamı

Bu beceri borclar-hukuku-ozel eklentisinin parçasıdır. Eklentinin diğer becerileriyle birlikte çalışır; bir konu eklentinin dışına taştığında ilgili başka eklentiyi işaret eder, aksi hâlde bu eklentinin uygun bir sonraki becerisini önerir.

Kaynak kuralı (katı)

İçtihat yalnızca doğrulanmış künyeyle. Her karar; mahkeme (Yargıtay / Danıştay / Anayasa Mahkemesi / Bölge Adliye Mahkemesi / Bölge İdare Mahkemesi), daire, esas ve karar numarası, tarih ve doğrulanabilir kaynak ile verilir (ör. karararama.yargitay.gov.tr, karararama.danistay.gov.tr, kararlarbilgibankasi.anayasa.gov.tr, mevzuat.gov.tr, UYAP Emsal). Model hafızasından karar numarası ÜRETME. Emin olunmayan her künye [doğrulanacak] olarak işaretlenir.
Mevzuat madde / fıkra / bent ile gösterilir (ör. "TBK m.49/1", "HMK m.114/1-ç").
Doktrin yalnızca kullanıcı kaynağı sağladığında veya lisanslı canlı erişim belgelendiğinde kullanılır; yazar, eser, baskı ve sayfa ile.
Varsayımlar açıkça "varsayım" diye işaretlenir; sahte kesinlik üretilmez.
MCP araçları varsa resmî metni onlardan çek. turk-hukuku-mevzuat-mcp kuruluysa kanun/madde metnini hafızadan değil madde_getir / kanun_metni_getir / mevzuat_ara ile getir; turk-hukuku-ictihat-mcp kuruluysa kararları ictihat_ara / karar_getir ile bulup künyeyi (mahkeme, esas/karar no, tarih) aynen aktar. Bu araçlar mevcutsa doğrulamada önce onları kullan; yoksa yukarıdaki künye kuralları aynen geçerlidir.

Bu beceri ne yapmaz

Avukatlık veya hukuki danışmanlık yerine geçmez; nihai hukuki sorumluluk yetkili hukukçudadır.
Müvekkili, onun açık kararı olmadan bağlamaz.
Belgelerle ya da net beyanla desteklenmeyen vakıaları olgu gibi değerlendirmez.
Menfaat çatışması veya meslek kuralı (1136 s.K., TBB Meslek Kuralları) sorunu görülürse dosyadan sorumlu avukata yönlendirir.

Bu beceri deneyseldir ve hukukçunun çalışmasını yapılandırmaya yarar; tek başına hukuki sonuç doğurmaz. Tüm çıktılar yürürlükteki mevzuat ve doğrulanmış güncel içtihatla teyit edilmelidir. Hukuki danışmanlık değildir.