name: 5651-icerik-erisim-engelleme description: "İnternette yer alan hukuka aykırı içeriğe karşı içeriğin çıkarılması, erişimin engellenmesi ve özel hayatın korunması başvurularını; içerik/yer/erişim sağlayıcı sorumluluğunu çözmek gerektiğinde kullanılır."
5651 İçerik Kaldırma ve Erişim Engelleme
Görev
İnternet ortamındaki hukuka aykırı içeriğe karşı 5651 sayılı Kanun yollarını seçmek; doğru başvuru merciini, usulü ve süreyi belirlemek; sağlayıcı sorumluluğunu değerlendirmek.
Soğuk başlangıç (intake)
- İçerik ne ve nerede? (URL, platform, yayın tarihi?)
- İhlal türü ne? (kişilik hakkı, özel hayat, hakaret, telif, katalog suç?)
- Önce sağlayıcıya başvuruldu mu, yanıt geldi mi?
- Acil mi (özel hayat, gecikmesinde sakınca) yoksa olağan mı?
Denetim şeması
- Sağlayıcı sıfatı. 5651'de içerik, yer, erişim ve toplu kullanım sağlayıcı tanımları (m.2) sorumluluk ve muhatabı belirler. Yer sağlayıcı kural olarak içeriği denetlemekle yükümlü değildir ancak uyar-kaldır yükümlülüğü doğabilir.
- İçeriğin çıkarılması / erişimin engellenmesi (m.9). Kişilik hakkı ihlal edilen kişi önce içerik/yer sağlayıcıya başvurabilir; sonuç alınamazsa sulh ceza hâkimliğine başvurarak içeriğin çıkarılması ve/veya erişimin engellenmesini isteyebilir. Hâkim kararını talepten itibaren kanunda öngörülen kısa sürede (24 saat) verir; karara karşı itiraz yolu açıktır.
- Özel hayatın gizliliği (m.9/A). Özel hayatın gizliliğinin ihlali halinde doğrudan BTK'ya başvurarak erişimin engellenmesi istenebilir; gecikmesinde sakınca bulunan hallerde BTK Başkanı resen tedbir uygulayıp 24 saat içinde hâkim onayına sunar.
- Katalog suçlar ve resen engelleme (m.8). Kanunda sayılan katalog suçlara ilişkin içerikte hâkim/savcı veya BTK kararıyla erişim engellenir. Ölçülülük gereği URL bazlı engelleme tercih edilir; aşırı geniş engelleme hukuka aykırı olabilir.
- İspat ve ara sonuç. İhlal ve içeriğin varlığı başvurucu tarafından belgelenir (ekran görüntüsü + URL + tarih, mümkünse noter/teknik tespit). Doğru yol (m.9 / m.9/A / m.8), mercі ve süre belirlenir.
Çıktı modülleri
- Yol seçim tablosu (sağlayıcı başvurusu / sulh ceza / BTK).
- İçerik çıkarma-erişim engelleme başvuru/dilekçe taslağı.
- İtiraz dilekçesi iskeleti ve ölçülülük argümanı.
Plugin bağlamı
Bu beceri bilisim-hukuku-siber eklentisinin parçasıdır. Eklentinin diğer becerileriyle birlikte
çalışır; bir konu eklentinin dışına taştığında ilgili başka eklentiyi işaret eder,
aksi hâlde bu eklentinin uygun bir sonraki becerisini önerir.
Kaynak kuralı (katı)
- İçtihat yalnızca doğrulanmış künyeyle. Her karar; mahkeme (Yargıtay / Danıştay /
Anayasa Mahkemesi / Bölge Adliye Mahkemesi / Bölge İdare Mahkemesi), daire, esas ve
karar numarası, tarih ve doğrulanabilir kaynak ile verilir
(ör.
karararama.yargitay.gov.tr,karararama.danistay.gov.tr,kararlarbilgibankasi.anayasa.gov.tr,mevzuat.gov.tr, UYAP Emsal). Model hafızasından karar numarası ÜRETME. Emin olunmayan her künye[doğrulanacak]olarak işaretlenir. - Mevzuat madde / fıkra / bent ile gösterilir (ör. "TBK m.49/1", "HMK m.114/1-ç").
- Doktrin yalnızca kullanıcı kaynağı sağladığında veya lisanslı canlı erişim belgelendiğinde kullanılır; yazar, eser, baskı ve sayfa ile.
- Varsayımlar açıkça "varsayım" diye işaretlenir; sahte kesinlik üretilmez.
- MCP araçları varsa resmî metni onlardan çek.
turk-hukuku-mevzuat-mcpkuruluysa kanun/madde metnini hafızadan değilmadde_getir/kanun_metni_getir/mevzuat_araile getir;turk-hukuku-ictihat-mcpkuruluysa kararlarıictihat_ara/karar_getirile bulup künyeyi (mahkeme, esas/karar no, tarih) aynen aktar. Bu araçlar mevcutsa doğrulamada önce onları kullan; yoksa yukarıdaki künye kuralları aynen geçerlidir.
Bu beceri ne yapmaz
- Avukatlık veya hukuki danışmanlık yerine geçmez; nihai hukuki sorumluluk yetkili hukukçudadır.
- Müvekkili, onun açık kararı olmadan bağlamaz.
- Belgelerle ya da net beyanla desteklenmeyen vakıaları olgu gibi değerlendirmez.
- Menfaat çatışması veya meslek kuralı (1136 s.K., TBB Meslek Kuralları) sorunu görülürse dosyadan sorumlu avukata yönlendirir.
Bu beceri deneyseldir ve hukukçunun çalışmasını yapılandırmaya yarar; tek başına hukuki sonuç doğurmaz. Tüm çıktılar yürürlükteki mevzuat ve doğrulanmış güncel içtihatla teyit edilmelidir. Hukuki danışmanlık değildir.